Mục lục
Mỗi khi thời tiết giao mùa hoặc có dịch bệnh lưu hành, trẻ nhỏ thường là người dễ ốm nhất trong nhà. Bố mẹ không thể giữ con trong “lồng kính”, nhưng hoàn toàn có thể chủ động phòng bệnh cho trẻ bằng những thói quen đơn giản hằng ngày.
Bài viết tổng hợp 7 cách phòng bệnh cho trẻ tại nhà, các dấu hiệu cần đưa trẻ đi khám ngay và lưu ý khi nhờ người trông trẻ trong mùa dịch. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn của bác sĩ.
Vì sao trẻ dễ mắc bệnh khi giao mùa, mùa dịch?
- Hệ miễn dịch của trẻ, nhất là trẻ dưới 5 tuổi, chưa hoàn thiện.
- Trẻ hay đưa tay lên mắt, mũi, miệng và ngậm đồ chơi.
- Nhà trẻ, lớp học đông người khiến bệnh truyền nhiễm lây lan nhanh.
- Thời tiết thay đổi thất thường tạo điều kiện cho virus, vi khuẩn và muỗi phát triển.
Các bệnh thường gặp ở trẻ theo mùa gồm cúm, viêm đường hô hấp, tay chân miệng, sốt xuất huyết, sởi, thủy đậu và tiêu chảy. Phần lớn có thể giảm nguy cơ đáng kể nhờ giữ vệ sinh, tiêm chủng và dinh dưỡng đúng.
7 cách phòng bệnh cho trẻ tại nhà
1. Rửa tay với xà phòng đúng cách
Rửa tay bằng xà phòng và nước sạch là biện pháp đơn giản, ít tốn kém mà rất hiệu quả. Hãy tập cho con rửa tay ít nhất 20 giây vào các thời điểm: trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi ho hoặc hắt hơi, sau khi chơi ngoài trời và khi vừa về đến nhà. Người lớn cũng cần rửa tay trước khi bế và cho trẻ ăn.
2. Tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch
Tiêm chủng giúp trẻ có miễn dịch chủ động với nhiều bệnh nguy hiểm như sởi, ho gà, bạch hầu, viêm gan B, và là nền tảng của việc phòng bệnh cho trẻ. Bố mẹ nên giữ sổ tiêm, theo dõi lịch của Chương trình Tiêm chủng mở rộng và hỏi bác sĩ về các mũi cần nhắc lại hoặc vắc xin cúm hằng năm.
3. Dinh dưỡng đủ chất, uống đủ nước
Bữa ăn đa dạng với đủ tinh bột, đạm, chất béo, rau xanh và trái cây giúp cơ thể trẻ có đủ vitamin, khoáng chất để chống đỡ bệnh tật. Trẻ nhỏ nên được bú mẹ theo khuyến cáo; trẻ lớn cần uống đủ nước, hạn chế đồ ngọt và đồ ăn vặt chế biến sẵn.

4. Ngủ đủ giấc và vận động mỗi ngày
Thiếu ngủ làm sức đề kháng suy giảm. Tùy độ tuổi, trẻ mẫu giáo thường cần khoảng 10–13 giờ ngủ mỗi ngày, trẻ tiểu học khoảng 9–12 giờ. Hãy kết hợp cho con vận động ngoài trời khi thời tiết phù hợp để tăng cường thể lực.
5. Giữ nhà cửa sạch và thông thoáng
Lau các bề mặt hay chạm như tay nắm cửa, bàn ăn, công tắc; giặt chăn ga gối định kỳ và mở cửa cho nhà thoáng khí. Để phòng sốt xuất huyết, hãy đậy kín dụng cụ chứa nước, thay nước bình hoa và dọn những vật đọng nước quanh nhà để muỗi không có chỗ đẻ trứng.
6. Tập cho trẻ thói quen phòng lây nhiễm
Dạy con che miệng bằng khuỷu tay hoặc khăn giấy khi ho, hắt hơi; không dùng chung cốc, thìa, khăn mặt; hạn chế đưa tay lên mặt. Khi có dịch, hãy tránh nơi đông người không cần thiết và thực hiện theo khuyến cáo của ngành y tế.
7. Theo dõi sức khỏe và cho trẻ nghỉ ở nhà khi ốm
Khi trẻ sốt, ho, mệt, hãy cho con nghỉ học để nghỉ ngơi và tránh lây cho bạn. Theo dõi nhiệt độ, lượng ăn uống và mức độ tỉnh táo của trẻ. Tuyệt đối không tự ý cho trẻ dùng kháng sinh hoặc thuốc của người lớn; thuốc hạ sốt cần dùng đúng liều theo cân nặng và theo hướng dẫn của bác sĩ, dược sĩ.
Phòng bệnh cho trẻ theo từng mùa trong năm
- Mùa nắng nóng: cho trẻ uống đủ nước, tránh ra nắng gắt giữa trưa, chú ý ăn chín uống sôi để phòng tiêu chảy và tay chân miệng.
- Mùa mưa: diệt muỗi, lăng quăng, cho trẻ ngủ màn và mặc quần áo dài tay khi ra ngoài lúc chiều tối để phòng sốt xuất huyết.
- Giao mùa, trời lạnh: giữ ấm cổ, ngực và bàn chân, tránh tắm lâu nơi gió lùa, hỏi bác sĩ về vắc xin cúm.
Dấu hiệu cần đưa trẻ đi khám ngay
Phòng bệnh cho trẻ tốt đến đâu thì đôi khi con vẫn ốm. Hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế khi có một trong các dấu hiệu sau:
- Sốt cao khó hạ, sốt kéo dài quá 2 ngày, hoặc trẻ dưới 3 tháng tuổi bị sốt.
- Thở nhanh, khó thở, thở rít hoặc tím môi.
- Li bì, khó đánh thức, quấy khóc bất thường hoặc co giật.
- Bỏ bú, bỏ ăn, nôn nhiều, không uống được nước.
- Tiêu chảy nhiều lần, có dấu hiệu mất nước như môi khô, tiểu ít, khóc không có nước mắt.
- Phát ban kèm sốt, hoặc giật mình, run tay chân khi đang có dịch tay chân miệng.
Khi không chắc chắn, hãy gọi cho bác sĩ hoặc cơ sở y tế gần nhất thay vì tự theo dõi tại nhà. Thông tin chính thống về tình hình dịch bệnh được cập nhật trên trang của Bộ Y tế.
Vệ sinh nhà cửa và đồ chơi: phần quan trọng khi phòng bệnh cho trẻ
- Rửa đồ chơi nhựa bằng xà phòng và nước rồi phơi khô; đồ chơi vải giặt theo hướng dẫn trên nhãn.
- Lau sàn và những bề mặt trẻ hay chạm mỗi ngày.
- Giặt riêng khăn mặt, yếm, ga gối của trẻ khi trẻ đang ốm.
- Dùng sản phẩm khử khuẩn đúng hướng dẫn trên nhãn, để khô ráo rồi mới cho trẻ chơi lại.
- Không lạm dụng hóa chất tẩy rửa, xịt khử khuẩn trong phòng kín có trẻ nhỏ.
Bạn có thể tham khảo thêm mẹo vệ sinh nhà cửa bằng nguyên liệu dịu nhẹ và cách giặt chăn ga gối đúng cách để hạn chế bụi và mạt bụi trong phòng ngủ của bé.
Lưu ý khi nhờ người trông trẻ trong mùa dịch
Người trông trẻ cũng là một mắt xích trong việc phòng bệnh cho trẻ, vì vậy bố mẹ nên trao đổi rõ ngay từ đầu:
- Thông báo tình trạng sức khỏe của bé và đề nghị người trông không nhận ca khi đang sốt, ho.
- Yêu cầu rửa tay ngay khi đến nhà và trước khi cho bé ăn.
- Dặn rõ lịch ăn ngủ, thuốc đang dùng nếu có và số điện thoại cần gọi khi khẩn cấp.
- Ưu tiên hoạt động tại nhà hoặc nơi thoáng, tránh khu vui chơi đông người khi dịch đang cao điểm.

Với dịch vụ trông trẻ tại nhà của Ting, bảo mẫu được kiểm tra lý lịch và đào tạo kỹ năng chăm sóc, chơi cùng trẻ; bố mẹ có thể đặt theo giờ hoặc theo ca cố định. Xem thêm giá trông trẻ theo giờ và bài viết về bệnh tay chân miệng ở trẻ.
Phòng bệnh cho trẻ không đòi hỏi biện pháp cầu kỳ. Rửa tay đúng, tiêm đủ, ăn ngủ điều độ và giữ nhà sạch thoáng đã giúp con vượt qua phần lớn những đợt giao mùa một cách khỏe mạnh.
Câu hỏi thường gặp
Có nên cho trẻ uống vitamin để tăng sức đề kháng?
Trẻ ăn uống đa dạng, đủ chất thường không cần bổ sung thêm. Việc dùng vitamin, men vi sinh hay thuốc bổ nên theo chỉ định của bác sĩ, vì bổ sung quá liều một số vitamin có thể gây hại.
Trẻ đang ốm nhẹ có nên đi học không?
Nếu trẻ sốt, ho nhiều, tiêu chảy hoặc nghi mắc bệnh truyền nhiễm, hãy cho con nghỉ ở nhà đến khi hết sốt và khỏe lại. Việc này vừa giúp con hồi phục nhanh, vừa hạn chế lây cho các bạn.
Bao lâu nên vệ sinh đồ chơi của trẻ một lần?
Đồ chơi dùng hằng ngày nên được rửa ít nhất mỗi tuần một lần và rửa ngay khi dính nước bọt, thức ăn. Khi trẻ ốm hoặc đang có dịch, nên vệ sinh thường xuyên hơn.
Dùng nước rửa tay khô cho trẻ có được không?
Rửa tay bằng xà phòng và nước vẫn là tốt nhất. Khi không có nước, có thể dùng dung dịch sát khuẩn tay chứa cồn với lượng nhỏ, người lớn giám sát đến khi tay trẻ khô hẳn và để sản phẩm ngoài tầm với của trẻ.
Trẻ nhỏ có cần đeo khẩu trang không?
Trẻ dưới 2 tuổi không nên đeo khẩu trang vì nguy cơ khó thở. Trẻ lớn hơn có thể đeo khẩu trang vừa khuôn mặt ở nơi đông người khi có dịch, theo khuyến cáo của ngành y tế tại từng thời điểm.
Phòng bệnh cho trẻ khi giao mùa cần lưu ý gì nhất?
Ba việc quan trọng nhất là rửa tay đúng cách, tiêm chủng đầy đủ và giữ ấm, giữ nhà thoáng phù hợp với thời tiết. Bên cạnh đó, hãy cho trẻ ăn ngủ điều độ và đưa đi khám sớm khi có dấu hiệu bất thường.
Mẹo từ Ting
Để tiết kiệm thời gian và công sức, hãy để Ting đồng hành cùng bạn. Đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp luôn sẵn sàng hỗ trợ với chất lượng dịch vụ tốt nhất.
Nếu bạn cần thêm thông tin hoặc muốn đặt lịch dịch vụ, hãy liên hệ với Ting qua hotline 0916 151 288 hoặc email hotro@ting.vn.
Những bài viết được đúc kết từ kinh nghiệm thực tế qua hàng nghìn đơn dịch vụ của Ting.
Cần người trông bé khi bố mẹ bận?
Bảo mẫu được kiểm tra lý lịch và đào tạo kỹ năng chăm sóc trẻ — đặt theo giờ hoặc ca cố định trên app Ting.






