Cúng mùng 1 Tết: mâm lễ, giờ cúng và 3 bài văn khấn mẫu

Sáng mùng 1 là thời khắc thiêng liêng nhất của Tết Nguyên Đán. Sau đêm giao thừa, các gia đình thường thắp nén nhang đầu tiên của năm mới để báo với tổ tiên, thần linh rằng cả nhà đã bước sang một năm mới, đồng thời cầu mong bình an, may mắn.

Bài viết hướng dẫn cúng mùng 1 Tết tại nhà: nên cúng giờ nào, mâm lễ gồm những gì, bày bàn thờ ra sao và 3 bài văn khấn mẫu cho bàn thờ gia tiên, Thổ Công và Thần Tài. Nghi thức có thể khác nhau theo vùng miền, bạn hãy điều chỉnh cho hợp nếp nhà mình.

Ý nghĩa của việc cúng mùng 1 Tết

Ngày mùng 1 Tết là ngày đầu tiên của năm. Người Việt tin rằng mở đầu thuận lợi thì cả năm sẽ thuận lợi, nên việc dâng hương, dâng lễ vào buổi sáng mùng 1 mang ý nghĩa chào năm mới với tổ tiên và các vị thần cai quản trong nhà.

Mâm cúng mùng 1 không nhất thiết phải linh đình. Điều quan trọng là sự tươm tất, sạch sẽ và tấm lòng thành kính. Những ngày sau (mùng 2, mùng 3) gia đình thường chỉ cần dâng hương, hoa quả, nước trà là đủ.

Cúng mùng 1 Tết vào giờ nào?

Phần lớn gia đình cúng vào buổi sáng, sau khi cả nhà dậy sớm, thay quần áo mới và chúc Tết nhau. Một số nhà chọn giờ hoàng đạo theo tuổi của gia chủ; số khác cúng sau khi hạ lễ giao thừa. Bạn có thể chọn khung giờ thuận tiện nhất, miễn trước giờ ăn trưa và để nhang còn đủ thời gian cháy hết trước khi cả nhà đi chúc Tết.

Mâm lễ cúng mùng 1 Tết gồm những gì?

Mâm cúng ở miền Bắc, miền Trung và miền Nam có nét khác nhau, nhưng thường gồm các nhóm lễ vật sau.

Hương, hoa, đèn và trái cây

• Nhang, đôi đèn cầy hoặc đèn điện thờ.
• Bình hoa tươi (cúc vàng, vạn thọ, đồng tiền, lay ơn).
• Mâm ngũ quả hoặc trái cây theo mùa; miền Nam hay chọn mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài, sung.
• Trầu cau, trà, rượu, nước, gạo, muối.

Món ăn dâng cúng

• Miền Bắc: bánh chưng, giò chả, xôi gấc, gà luộc, canh măng, nem rán.
• Miền Nam: bánh tét, thịt kho nước dừa, canh khổ qua nhồi thịt, dưa giá, củ kiệu.
• Các món thường có xôi, chè và bánh kẹo để mâm thêm đầy đặn.

Giấy cúng

Tùy nếp nhà, gia đình có thể chuẩn bị giấy cúng, tiền vàng, nhưng nhiều nhà hiện nay giảm đốt vàng mã để giữ an toàn và vệ sinh môi trường. Bạn không nhất thiết phải đốt thật nhiều.

Cách bày bàn thờ sáng mùng 1

• Lau dọn bàn thờ từ chiều 30 Tết, thay nước, thay hoa tươi.
• Đặt mâm ngũ quả ở giữa, hoa hai bên, bát hương phía trước.
• Đồ mặn đặt phía trước mâm quả; trà rượu đặt ngay ngắn trên bàn thờ.
• Thắp nhang khi mọi thứ đã sẵn sàng; không thắp nhang khi bàn thờ còn lộn xộn.

3 bài văn khấn cúng mùng 1 Tết (mẫu tham khảo)

Hãy đọc chậm rãi, rõ ràng, giữ tâm thế trang nghiêm. Phần … là chỗ bạn điền họ tên, địa chỉ và ngày tháng thực tế. Bạn có thể rút gọn cho vừa với thời gian của gia đình.

Bài 1: Khấn gia tiên sáng mùng 1

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Con kính lạy Hoàng thiên Hậu thổ, chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng, ngài Thổ địa, ngài Táo quân cùng chư vị Thần linh cai quản trong xứ này.

Con kính lạy tổ tiên nội ngoại của họ …, các vị hương linh đã khuất.

Hôm nay là mùng 1 tháng Giêng năm …, tín chủ con là …, ngụ tại …. Nhân tiết Xuân về, chúng con thành tâm sắm lễ, hương hoa, trà quả dâng lên trước bàn thờ, kính mời tổ tiên về chứng giám.

Cúi xin tổ tiên phù hộ cho cả gia đình năm mới được bình an, khỏe mạnh, công việc thuận lợi, con cháu hiếu thảo, hòa thuận. Chúng con lễ mọn lòng thành, cúi xin được thụ hưởng. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Bài 2: Khấn Thổ Công, Thổ Địa

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Con kính lạy ngài Kim niên Đương cai Thái tuế chí đức Tôn thần. Con kính lạy ngài Bản gia Thổ công, Thổ địa, Táo quân cùng chư vị Thần linh cai quản trong nhà.

Hôm nay là mùng 1 Tết năm …, tín chủ con là …, ngụ tại …. Chúng con thành tâm sắm sửa hương hoa, lễ vật, kính mời các ngài giáng lâm chứng giám. Cúi xin các ngài phù hộ độ trì cho gia đình chúng con một năm mới bình an, mọi sự hanh thông. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Bài 3: Khấn Thần Tài (cửa hàng, nhà kinh doanh)

Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Con kính lạy ngài Thần Tài, ngài Thổ Địa cùng chư vị Thần linh cai quản nơi đây.

Hôm nay là mùng 1 Tết năm …, tín chủ con là …, kinh doanh tại …. Nhân ngày đầu năm, chúng con thành tâm dâng hương hoa, trà quả, cúi xin các ngài phù hộ cho cơ sở năm mới buôn may bán đắt, khách khứa đông vui, tài lộc hanh thông, gia đạo bình an. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)

Lưu ý khi cúng mùng 1 Tết

• Không quét nhà, đổ rác trong ngày mùng 1 theo quan niệm tránh “quét tài lộc”; hãy dọn dẹp kỹ vào chiều 30.
• Hạn chế cãi vã, nói lời xui rủi; dành thời gian cho cả nhà quây quần.
• Hóa vàng khi nhang cháy khoảng hai phần ba; dập lửa cẩn thận, không để tàn tro bay vào nơi dễ cháy.
• Thức ăn sau khi cúng xong được dùng trong bữa cơm đầu năm của cả nhà.

Đặt mâm cúng mùng 1 trọn gói từ Ting

Ngày đầu năm nhiều nhà đi chúc Tết từ sáng sớm nên khó chuẩn bị mâm cúng kịp giờ. Mâm cúng rằm – mùng 1 của Ting gồm ngũ quả, hoa, nhang, xôi, chè, bánh kẹo, trầu cau cùng mâm cơm chay, kèm dụng cụ dùng một lần và lư nhang; bạn chỉ cần chuẩn bị sẵn bàn cúng. Nếu muốn thêm bớt món theo nếp nhà, bạn có thể chọn mâm theo yêu cầu ngay trên trang dịch vụ đồ cúng.

Dịp cuối năm cũng là lúc nhà cửa cần dọn dẹp kỹ; xem thêm checklist dọn nhà đón Tết trong 4 tuần, cách cúng ông Táo ngày 23 tháng Chạp và lễ khai trương đầu năm cho người kinh doanh.

Cúng mùng 1 Tết có hóa vàng không?

Tùy vùng. Ở nhiều gia đình miền Bắc, giấy cúng được giữ trên bàn thờ suốt mấy ngày Tết và chỉ hóa trong lễ hóa vàng, khoảng mùng 3 đến mùng 7, khi tiễn tổ tiên. Nhiều gia đình miền Nam hóa giấy cúng ngay sau lễ cúng mùng 1 Tết. Cách nào cũng được, miễn là hóa ở nơi an toàn; bạn xem thêm bài hóa vàng đúng cách.

Mùng 1 Tết ở bàn thờ Thần Tài, Thổ Địa

Nhà có bàn thờ Thần Tài – Thổ Địa thì sáng mùng 1 thay nước, cắm hoa mới, bày đĩa trái cây, bánh mứt và thắp nhang cùng lúc với bàn thờ gia tiên. Lễ lớn dành cho Thần Tài sẽ làm vào ngày vía Thần Tài, mùng 10 tháng Giêng.

Năm tới, mùng 1 Tết Đinh Mùi rơi vào thứ Bảy, ngày 6/2/2027 dương lịch.

Nếu bạn cần thêm thông tin hoặc muốn đặt lịch dịch vụ, hãy liên hệ với Ting qua hotline 0916 151 288 hoặc email hotro@ting.vn.